Review Mutec REF10-SE120 – The FlowMaster

Voordelen

  • Erg vloeiend gedrag
  • Eenvoudig in gebruik
  • Klokt meerdere apparaten

Nadelen

  • Erg prijzig
  • Subtiele stap t.o.v REF10
  • Prijs: € 6044

    Bouwkwaliteit
    Inzetbaarheid
    Weergave
    Prijs
    Mutec REF10-120

    Kort geleden hebben we de Mutec REF10 bekeken en beluisterd. Dat was een complete openbaring. Een soort herprogrammering van ons audiobrein. Helios was zo vriendelijke om ook de Mutec REF10-SE120 toe te sturen. Het luxere broertje van de REF10… zelfde kastje, zelfde outputs… ander klokkristal. Kan het écht nog beter? 

    Klokjes… we kunnen er heel wat grappen over maken. En we kunnen eindeloos speculeren over het nut, de onzin en de redenen waarom het niet zou moeten kunnen werken. Interfacejitter, samplejitter, PLL’s die het effect zouden wegnemen… et cetera. Feit is: het werkt.

    Als we de Mutec MC3+ op interne clock zetten klinkt hij steengoed. Met de REF10 eraan klinkt hij gewoonweg veel beter. En met de REF10-SE120 gaat hij daar nog subtiel overheen. En nu kunnen we eindeloos filosoferen over de echtheid van deze verschijnselen, maar eerlijk gezegd vinden we dat niet zo zinvol. Al gaan we er natuurlijk wel induiken om te kijken hoe dit technisch mogelijk is.

    Prijssprong

    Waar de Mutec REF10 ongeveer 3800 euro kost, doet de SE120 versie er nog een schepje bovenop: 6000 euro ongeveer. Dat is best een flinke sprong vinden we. U krijgt net als bij de REF10 acht uitgangen en een front met een powerknop en een druk-draaiknop om uitgangen in- en uit te schakelen. Nu kunnen we zeggen dat twee uitgangen voor de meeste consumenten genoeg is, maar daar zitten de kosten niet, schatten we zo in. Het geld zit in de voeding en het ‘cherry picked’ kristal als we zo de binnenkant bekijken.

    We hebben voor onze – en uw – beeldvorming ook even de REF10-SE120 aan de scope gehangen. Daar zien we keurig een ultrastabiel 10 MHz signaal binnenkomen. Met en nét iets andere vorm dan de gewone REF10. Hieronder hebben we de REF10 mét en zonder 75 Ohm termination staan. En de clock out van de Mutec MC3+ zelf.

    Nu gaat het maar deels om hoe strak de puls is. Het gaat er vooral om hoe stabiel en constant het signaal is en blijft. Daarvoor is echter zéér geavanceerde meetapparatuur nodig die wij niet bezitten. Helaas. Echter zit daar wel het verschil met de gewone REF10. Volgens Mutec vodoet het kristal in de SE120-versie aan strengere eisen. En mede daardoor zijn er minder van… wat weer resulteert in een hogere prijs.

    [nextpage title=”De set-up”]

    We hebben de Mutec REF10-SE120 in onze referentieset gebruikt:

    [nextpage title=”Hoe klinkt een superclock?”]

    Hoe klinkt zo’n hyperklok nu? Nou… de klok zelf heeft natuurlijk weinig klank. Maar het beïnvloedt wel klank. Echter ten opzichte van de Mutec REF10 is het niet zozeer een verschil in klank. Het zit meer in ruimte en vloei. De Mutec REF10-SE120 doet er nog een klein schepje bovenop als het gaat om vloei en ruimte.

    Vloei

    Als we bijvoorbeeld Natalie Merchant opzetten horen we rotsvast de stem in het midden en de lucht eromheen zet haar écht in een ruimte neer. Net als bij de REF10, maar dan nog even een tikkie groter en luchtiger. Dat zorgt ervoor dat de beleving nog een fractie intenser is. Is het meer dan 2000 euro extra waard? Dat is natuurlijk aan u.

    Stappen we naar tacks van Massive Attack dan horen we net als bij Natalie Merchant iets meer ruimte en lucht. En tevens iets meer vloei in de weergave Wellicht dat op systemen met meer resolutie nog wat andere zaken gaan opvallen. Op ons referentiesysteem zijn dit de zaken die eruit springen.

    Opvallend

    Net als bij de Mutec REF10 valt op dat juist mét deze masterclock oudere en minder goede opnames veel beter te ‘pruimen’ zijn. De harde s’en en randjes verdwijnen bijna als sneeuw voor de zon. En dat maakt het dat veel meer opnames door het audio-nerd-comité komen. En dat is iets wat we alleen maar kunnen toejuichen, want als er iets zonde is, is dat goede albums niet meer gedraaid worden, omdat het niet lekker klinkt.

    Tevens valt op dat nummers tekstueel beter te volgens zijn. Er is meer transiëntinformatie. Dat duidt indirect op betere timing en een verhoging in resolutie. Wat klopt, aangezien samplejitter / clockjitter beide elementen verzwakt.

    2 reacties

    1. Blijft een bijzonder onderwerp die (dure) klokken als je gebruik maakt van digitale apparatuur van Chord Electronics. Het door Chord gebruikte W(atts)T(tansient) A(lignment) werkt met een relatief simpele klok in de Dac. En dat is en blijft het.

    Geef een antwoord