Tweaken met draadloze speakers

Een kant en klaar systeem, draadloos. Waar zit het upgrade pad? Twee fabrikanten laten zien dat ze de audiohobbyist nieuwe tools in handen geven: System Audio en Buchardt. We gaan u laten zien hoe u kunt tweaken met deze prachtige draadloze systemen.

In de live stream van 9 januari hebben we een aantal draadloze speakers vergeleken. In dit artikel willen we specifiek ingaan op de vraag of draadloos de tweakende audio liefhebber iets te bieden heeft. De review van beide systemen kunt u hier lezen.

Hardware

Uiteraard heb je de mogelijkheid om betere voorversterkers en streamers via XLR kabels aan te sluiten. Maar de charme is juist het compacte systeem en het eenvoudig streamen via chromecast of airplay met apps van de streaming services van je voorkeur. Voor veel mensen ook niet onbelangrijk: draadloze speakers minimaliseert de spaghetti aan kabels in de kamer. Uiteraard blijven er kabels naar de speaker lopen, alleen zijn dat nu stroomkabels in plaats van luidsprekerkabel.

Welke mogelijkheden tot tweaken heb je dan in het draadloze? Sommige zijn bekend, andere zijn nieuw omdat digitale signal processing (DSP) nieuwe deuren opent om het geluid aan te passen. Dan moet de fabrikant je wel die mogelijkheid bieden. Zowel Buchardt als System Audio gebruiken de Platin Hub en de app die daarbij hoort en dat opent een nieuwe wereld aan mogelijkheden. We zetten ze op een rijtje.

The good old fashioned way

Draadloze speakers en de Platin hub zijn nog steeds met een stroomdraad verbonden, met alle potentiele invloeden die dat heeft. De Platin hub wordt geleverd met een eenvoudige 5 Volt adapter. De eerste duidelijk hoorbare upgrade is deze vervangen door een betere adapter.

De Platin hub is zowel de streamer als de WISA voorversterker. Het is niet de beste, Primare levert bijvoorbeeld een betere WISA versterker. Met Primare verlies je wel de mogelijkheden die de Platin Hub je biedt om zelf de digitale signal processing te beïnvloeden, waarover later meer. In de live stream was de Metrum Ambre als streamer aangesloten op de hub, wat ook al een verbetering meebrengt.

Verschillende tunings

Tunings zijn instructies voor hoe de versterkers in de speaker worden aangestuurd. Deze worden door de fabrikant samengesteld. Ze zijn met een USB stick eenvoudig te installeren op de speaker zelf.

Tunings zijn niet bedoeld als ‘profiel’ dat je kan wisselen met een druk op de knop, maar als voorkeursoptie. Je kan kiezen wat het best klinkt voor jou, in jouw huiskamer. Je kan altijd een tuning veranderen, ongeacht welke WISA voorversterker je kiest. Dit is misschien wel het sterkste punt van speakers die met DSP werken, je kan het karakter van de speaker aanpassen.

Het wisselen van karakter is niet als een kameleon. Het meest bepalend zijn de ingebouwde versterkers, DACs, gebruikte tweater en woofers en het ontwerp van de behuizing, maar het verschil is groot genoeg om daar tijd en aandacht aan te geven. Mijn advies is om een paar dagen naar een tuning te luisteren voor je wisselt. Als de nieuwigheid er af is ga je pas echt horen wat het voor je doet.

In de loop van de tijd worden nieuwe tunings uitgebracht of worden bestaande tunings aangepast, waardoor als het ware je speakers softwarematig ge-upgrade worden. Als je uit de wereld van de passieve luidsprekers en analoge versterkers komt, dan is dit even wennen. Ik ben er enthousiast over, want de speaker past zich aan jou aan in plaats van dat u nieuwe speakers moet kopen.

Zowel System Audio en Buchardt gaan verder. Hun systemen zijn modulair opgebouwd, waardoor het mogelijk is om ook in de toekomst de hardware unit te vervangen waarin de versterkers en DACs zitten voor een nieuw exemplaar. Uiteraard gaat dit met kosten gepaard, maar het is wel een duurzame oplossing met het voortschrijden van de techniek.

Optimalisatie met een app

De akoestiek van de ruimte waar speakers in staan speelt een hele grote rol in hoe de muziek klinkt. De meeste huiskamers zijn niet optimaal. In sommige versterkers is correctiesoftware, zoals Dirac, ingebouwd om problemen te verhelpen. Bij Alpha Audio zijn we hier voorzichtig mee, problemen kan je het best bij de bron aanpakken en niet proberen te omzeilen. Maar niet iedereen zal bereid zijn de woonkamer te verbouwen tot concertzaal. En dan is het toch prettig als de DSP in de speakers gebruikt kan worden om een aantal problemen te verlichten.

De app van zowel Buchardt als System Audio geeft de mogelijkheid voor het automatisch rechttrekken van problemen met de bastonen, vaak het probleemgebied in de doorsnee Nederlandse huiskamer, waardoor alles weer in de juiste verhouding tot elkaar staat.

Dat werkt eenvoudig, maar je moet er wel de Platin hub voor hebben en een iPhone. Er is geen ondersteuning voor een iPad of een Android gebaseerde telefoon. In de app geef je aan dat je een meting wilt doen. De speakers laten een minuut lang een luid geruis horen en intussen zwaai je met de iphone rondjes alsof je Bruce Lee uitbeeld in een spelletje hints, terwijl je probeert een zo groot mogelijk deel van je kamer te meten op minimaal 1,5 meter voor de speakers.

De app gaat vervolgens rekenen en er komt een grafiek uit:

De rode lijn is de meting, de groene lijn de voorgestelde optimalisatie. Met de knop ‘enable / disable’ kan je de correctie toepassen en snel switchen tussen de twee om te horen wat het effect is.

De grafiek ziet er heftig uit, maar wat je hoort is subtieler dan het lijkt. Op de horizontale as staan het frequentiegebied in Hz, op de verticale as de gemeten relatieve afwijking in decibel. De correctie is zeker hoorbaar, het is geen gimmick. Het belangrijkste is dat de voorgestelde correctie goed is. Ik kom hier nog op terug bij het maken van handmatige aanpassingen.

Een veel betere toepassing van de meting is om goed te kijken naar de rode lijn en met de speakers te schuiven in je kamer, steeds weer opnieuw metend, om een optimale positie te zoeken. Zoals je ziet heeft mijn huiskamer een behoorlijke dip tussen 30Hz en 100Hz

Zelf aanpassen in de app

Met de nieuwste firmware van de Platin Hub zijn er nieuwe mogelijkheden bijgekomen in de app. En daar zit gelijk een pijnpunt. Zoals wel vaker met software en updates gaat het soms mis. Bij mij ook.

Eén van de nieuwe opties is om de afstand van je luisterpositie tot de speakers in te stellen.

Na de update stond de linker speaker op 10 meter en de rechter speaker op 0 meter. Dat had een enorme invloed op het geluid, alsof ze uit fase waren. De update op de hub was automatisch uitgerold, zonder melding, waardoor het lastig is te begrijpen wat er aan de hand is. Gelukkig kon de importeur mij snel helpen, het was een bekend probleem. Het forum van Buchardt Audio is een plek om in de gaten te houden, problemen en oplossingen komen daar snel aan bod.

Als je allergisch bent voor dit soort IT-achtige problemen, dan is een Primare WISA versterker een betere optie, ook al verlies je hiermee de functionaliteit om aanpassingen te maken. Als je kan leven met dit soort ongemak, dan is dit een fijne optie als je wat dichter op je speakers zit dan pakweg 2,5 meter, het verbetert de luisterervaring.

Maar daar blijft het niet bij. Voor de echte tweaker biedt de laatste software update van de Platin hub de mogelijkheid om het geluid aan te passen over het hele spectrum.

Er zijn diverse soorten filters aan te maken. Voor de scope van dit artikel voert het te ver om ze allemaal te bespreken. Als je er mee gaat spelen merk je snel genoeg wat ieder soort filter doet. Mads Buchardt geeft op zijn YouTube kanaal uitleg. De kans dat je te ver gaat is levensgroot, maar met een klik is het aan of uit te zetten waardoor je makkelijk live kan horen wat het effect is van je aanpassing.

Je kan je eigen filters gebruiken met of zonder het profiel van de meting via de iPhone. Na het bestuderen van de rode en groene grafiek dacht ik in al mijn eigengereidheid dat het gebied rond 80Hz wel een kleine bump kon gebruiken. Na initieel in mijn nopjes te zijn met mijn geniale inzicht, bleek na verloop van tijd dat het geluid me niet beviel. De correctie van de app was optimaal.

Filters die bevallen kan je in een preset opslaan. Een preset is één filter of een combinatie van verschillende filters. De app laat het stapelen van filters toe, waarmee je heel ver kan gaan in het finetunen van het geluid naar voorkeur. Een nuttige toepassing is wanneer je de speakers ook gebruikt om geluid van de televisie weer te geven. Een filter voor optimalisatie van verstaanbaarheid van stemmen, denk aan talkshows of het journaal, is een prettige optie. Maar ook als je voor verschillende muziekstijlen het geluid wilt aanpassen heb je die mogelijkheid. In totaal kan je drie verschillende presets opslaan.

Conclusie

We gebruiken software om muziek te streamen, maar bij sommige audioliefhebbers heeft software nog steeds een bedenkelijk imago als het gaat om het aanpassen van het geluid. Het Platin platform dat gebruikt wordt door Buchardt Audio en System Audio laat zien dat een doordachte combinatie van software en hardware je de mogelijkheid heeft om een speaker aan te passen naar jouw voorkeuren en te optimaliseren voor de plek waar ze staan in huis. Dat gaat veel verder dan je met kabels ooit kan bereiken.

De digitale wereld opent voor de audiohobbyist meer mogelijkheden om met het geluid in huis aan de slag te gaan. Om Imagine Dragons te quoten: “Welcome to the new age”.

 

 

12 reacties

  1. Duidelijk verhaal. Uiteraard zijn er beperkingen. Het kwam op mij over alsof je misschien verder van huis bent bij gebruik van een Dirac. Ik zit in de Buchardt scene en daar is men positief over de effecten van Room correction via de hub. Alleen jammer dat de Platin hub veel kuren heeft. Voor mij reden om de hub in te ruilen voor de Primare. Dat doet Buchardt uitstekend. De Primare wordt aangeboden voor een lage prijs en de hub wordt terug ‘gekocht’.

    1. @ced Hoi had jij met de hub ook problemen met de chromecast verbinding die steeds weg valt of zelf niet wil verbinden en verspring in tijd en dan uitvalt? Wist niet dat buchardt een optie aanbood om eventueel de platinhub te retourneren en de primaire aanschaft

  2. @Muziekliefhebber bedankt dat je de moeite neemt om dit te schrijven. Maar hoe het via de knoppen moet regelen, dat dacht ik begrepen te hebben. Waarschijnlijk geeft de (welke?) app aan wat er versterkt/verminderd, wordt weergegeven door de akoestiek van de kamer. Ik kijk waar het hoogste punt zit in de grafiek en draai op bijvoorbeeld 60 Hertz en pas de grafiek verder aan met de Quality settings, waarmee de grafiek er ongeveer hetzelfde uitziet, en in plaats van de 60Hertz er een aanpassing plaats vindt van 48-72Hertz. Welke USB C (welke ook bruikbaar is via ‘n USB A adapter) microfoon kun je gebruiken? Indien @Martijn beschrijft hoe je dit het beste uitvoert zal handig zijn, of zit er een handleiding bij die het duidelijk uitgelegd?

    1. Ik begrijp niet helemaal wat je schrijft. Voor de duidelijkheid: de app beschreven in het artikel zijn de apps die horen bij System Audio en Buchardt, die kan je niet gebruiken voor iets anders.

      Bij de RME DAC kan je niet met een meting iets aanpassen, dat moet je doen met de knoppen op de DAC en je oren zijn het meetapparaat.

  3. Martijneel inderdaad akoestiek DE laatste tweak waar aan gedacht wordt, maar de BELANGRIJKSTE.
    Waarmee https://www.genelec.com/theones een begrip is bij de professionele gebruikers.
    Zou het zeer op prijs stellen als, waar héél veel tijd in gaat zitten, probeert om uit te zoeken hoe?!! je samen met ‘n app, de akoestiek aanpast met de RME ADI-2 DAC FS, hoor ze vaak praten op YouTube maar hoe en welke gratis app dit moet wordt niet uit gelegd. Laat straks ook weten hoe deze DAC klinkt via Apple Lossless audio.

    1. Je kan op de RME DAC parametrische aanpassingen maken met de equalizer. Dat is hetzelfde soort aanpassingen zoals beschreven onder jet kopje ‘Zelf aanpassen in de app’. Bij de RME gebruik je niet een app, maar de knoppen op het apparaat zelf. Dat vraagt enige studie.

        1. Je kan niet met een app akoestiek aanpassingen maken (ik denk dat je bedoelt dat je de frequentie response wilt aanpassen, aanpassen van de akoestiek doe je met maatregelen in huis zoals gordijnen, vloerkleden of specifieke hulpmiddelen).

          Vroeger noemden we dat een equalizer, dat was ergens in de jaren 80 heel modieus en veel versterkers en cassettedecks in het massa consumenten segment hadden dat. Het was de functie op je walkman waarmee je de blits maakte op het schoolplein 😉

          Sommige versterkers hebben Dirac software in de versterker. De NAD M33 bijvoorbeeld, en dan kan je de frequentie response aanpassen, al dan niet geautoriseerd met een meting. Het is de meer verfijnde reïncarnatie van de equalizer functie.

          De Buchardt en de System Audio hebben iets vergelijkbaars, maar dat werkt alleen met de hardware van Platin, zoals beschreven in het artikel.

          Er zijn wel mogelijkheden om dit te doen in een ‘traditionele’ setup, met extra hardware zoals MiniDSP, maar wij raden het af, tenzij je heel erg goed weet wat je aan het doen bent. Het is geen wondermiddel.

            1. We kunnen niet vaak genoeg benadrukken dat je structurele problemen in je kamer niet kan verhelpen met software. De verwachtingen bij de consument zijn vaak, of nog steeds, verkeerd wat dat betreft.

              Dirac en REW, of iedere andere vorm van software, is er om die laatste paar procenten te verbeteren, nadat je akoestiek problemen al hebt opgelost. Het is om fine tuning te doen.

              Dat is wat anders dan het aanpassen van de DSP van een actieve speaker, zoals in het artikel beschreven. Je moet die twee niet met elkaar verwarren.

Geef een antwoord