HDMI nader bekeken


Eind 2003 kwamen de eerste AV-apparaten op de markt die voorzien waren van een HDMI-aansluiting. De komst van deze verbinding maakte het voortaan mogelijk om via een enkele kabel – met een zeer compacte connector – op de hoogst mogelijke kwaliteit digitaal audio- en videosignalen te transporteren. In dit artikel gaat Alpha Audio heel even terug in de tijd, kijken we naar de huidige stand van zaken en wat HDMI ons eventueel in de toekomst gaat brengen.

SCART-connector

Een SCART-connector; het schema geeft de aansluitingen weer vanaf de soldeerkant.

Breed en veelal stug
Gebruikt u ‘m nog? De Scartkabel (of Euroconnector): oorspronkelijk een Franse standaard, geïntroduceerd in de jaren ’70. Een 21-pins connector realiseert de analoge overdracht van audio en video in 2 richtingen. Lange tijd domineerde deze brede veelzijdige aansluiting op 1 of meerdere posities de achterzijde van een gemiddelde televisie en de bijbehorende randapparatuur.

Momenteel wordt ie vaak nog als alternatief aangeboden om de aansluiting van digitale TV-ontvangers mogelijk te maken. Hoe dan ook, menig televisiemeubel met een achterplaat diende een serieuze behandeling met een gatenzaag te ondergaan om de doorvoer van 1 of meerdere Scartkabels mogelijk te maken.

Maar dankzij die brede 21-pins connector heeft Scart ons lange tijd wel heel veel aansluitingsgemak geboden, zoals blijkt uit onderstaande tabel van analoge verbindingsmogelijkheden voor de overdracht van beeld.

Naam Alias Introductie Signalen Connector Pinnen
Composite video CVBS, KBOS USA, 1950′s Video signaal: NTSC, PAL, of SECAM RCA (geel) of BNC
(of Scart)
1
Component Video YPbPr Japan, 1969 Video signaal: NTSC, PAL, of SECAM 3 maal RCA of BNC (groen, blauw, rood)
(of Scart)
3 maal 1
S-Video S(eparate)- Video, S-VHS Japan, 1987 Video signaal: NTSC, PAL, of SECAM Mini-DIN 9,5 mm
(of Scart)
4, 7 of 9
Scart Péritel (Frankrijk), Euroconector, EuroAV, 21-pin EuroSCART (Azië), EIA Multiport (USA) Frankrijk, 1970′s Audio:
bi-directioneel stereo
Video: Composite (bi- directioneel),
Component Video (uni- directioneel) of
S-Video (soms bi-directioneel)
ca. 47 x 17 mm 21

De motivatie destijds voor Scart moge dus duidelijk zijn. Het aansluiten van apparaten werd er sterk door vereenvoudigd, doordat er (inclusief audio!) slechts 1 kabel nodig is en deze onmogelijk verkeerd aangesloten kan worden. En wanneer men een Composite Video, Component Video of S-Video verbinding gebruikte, diende er dus altijd nog een aparte 2-aderige RCA-kabel voor het audio-signaal aanwezig te zijn.

Component Video

Component Video, oftewel: YPbPr / YCbCr

RGB of GBR
Component Video (YPbPr) op transport wordt trouwens ook vaak aangeduid als de overdracht van het RGB-signaal, wat feitelijk onjuist is. De kleurcodering van de connectoren komt weliswaar overeen met de kleuren rood, groen, blauw, maar het transport van het opgebouwde RGB-signaal verloopt anders.

Y (groene connector) transporteert de hoeveelheid luminantie (helderheid/ brightness). Pb (blauwe connector) transporteert het verschil tussen de hoeveelheid blauw – Y. Pr (rode connector) transporteert het verschil tussen hoeveelheid rood – Y. Dat maakt het aparte transport van de kleur groen dus overbodig. En wanneer er digitale video op (analoog) transport gezet wordt, dan wordt dat aangeduid als YCbCr, maar het idee achter de overdracht (Y + (blauw – Y) + (rood – Y)) van het beeldsignaal is verder gelijk.

Wir-war aan kabels
Om de volledig digitale overdracht van audio- en video-signalen à la Scart mogelijk te maken, diende er een nieuwe standaard ontwikkeld te worden. En het liefst ook een met een compacte gemakkelijke aansluiting. Want telt u even mee? Tot dan toe waren er (op basis van Component Video) 3 RCA-pluggen nodig voor video, plus 2 voor stereo of zelfs 6 om 5.1 surround mogelijk te maken.

DVI-connector

Een enkele DVI-verbinding is al goed voor 3,96 Gbit/s.

DVI als referentie
DVI werd geïntroduceerd in 1999 door DDWG (Digital Display Working Group) als interface voor computer- beeldschermen. Dankzij een zeer hoge bandbreedte – 3,96 Gbit/s aan video voor een enkele verbinding – kunnen er zonder enig verlies ongecomprimeerde digitale videosignalen overgedragen worden.

Iedere pixel wordt daarbij aangestuurd door een 24-bits RGB datastroom. Wanneer er twee parallelle verbindingen gebundeld worden kan de resolutie, de verversingssnelheid of een combinatie van beide nog verder omhoog. Het hoogst haalbare voor DVI is dan 2560×1600 pixels @ 60 Hz (WQXGA) of 1920×1080 pixels @ 85 Hz (HDTV).

Van DVI naar HDMI
De opkomst van de platte en steeds grotere televisie, met daarbij de beperkte en eindige mogelijkheden van upscaling, leidde in 2002 tot de start van hdmi.org. De 7 electronicareuzen Hitachi, Panasonic, Philips, Silicon Image, Sony, Technicolor (voorheen Thomson) en Toshiba namen DVI als basis, met als doel een soort van ‘digitale Scart-aansluiting’ te lanceren.

HDMI 19-pins

HDMI; 19-pins en lekker compact.

Het eerste resultaat zag de consument terug aan het einde van 2003 in de vorm van een platte compacte 19-pins connector, met als aanduiding HDMI 1.0.

Deze eerste versie ondersteunt: sRGB, YCbCr, 8-kanaals 192 kHz 24-bit digitale audio, Blu-ray, HD-DVD en CEC. Laatstgenoemde staat voor Consumer Electronic Control, praktisch vertaald: bedien met 1 afstandbediening de 2 gekoppelde apparaten (bijvoorbeeld TV en HDD-recorder) tegelijk.

Dit artikel bestaat uit meerdere pagina’s.
Lees verder op pagina 2: Opvoeren vanaf HDMI 1.3 »


Pagina's: 1 2

About Jan Karssen