Audio digitaliseren – deel 2

in Achtergronden (1.259) | Software (20) | Streaming (78) |


No-disc

Mede liefhebber Ron Claasen ? Rons Audioblog ? heeft een serie over het digitaliseren van audio. Gastauteur Robbert Nauta (Unique Music) heeft dit vierluik geschreven. Aangezien het ons verhaal over ?wav versus flac? aardig aanvult, publiceren we het graag! We zijn vandaag al aan deel 2 toe!

Hier volgt deel 2 uit een serie van vier delen, ?Audio gedigitaliseerd?. Door Robert Nauta, eigenaar van Unique Music (www.uniquemusic.nl).

De CD Digital Audio of zoals wij hem kennen als audio CD, komt uit de jaren 80 en is helaas blijven hangen in haar beperking. Waar bijvoorbeeld een harde schijf wel is geëvolueerd, is de CD alleen niche markten doorontwikkeld. Super Audio CD en 20 bits audio CD zijn daar voorbeelden van.

Soms kom je de term Red Book tegen, dit slaat op een handleiding (letterlijk een serie rode boeken) waarin de CD standaard wordt beschreven. Om je niet te vervelen met details komt het erop neer dat een CD maximaal 79,8 minuten duurt, een track minimaal 4 seconden en er maximaal 99 tracks op staan.

Het middengat heeft de doorsnede die gelijk is aan ons welbekende dubbeltje. Qua technische specificaties bestaat de codering uit 2 kanaals, 16 bit LPCM met een sample frequentie van 44,1 KHz.

De eerste CD speler was een Philips CD100 die in 1983 voor 1.995,- guldens (omgerekend zo?n 900,- euro) verkocht werd. Tegelijkertijd bracht Sony de CDP-101 uit. In 1985 werd het album Brothers in Arms van de Dire Straits op CD uitgebracht, dit bracht de CD tot zijn wereldwijd succes (er werden 1 miljoen van verkocht), tot op vandaag is het album één van de meest verkochte albums ooit.

In het jaar 2000 werden de meeste Cd?s in een jaar verkocht, hierna ging de verkoop jaarlijks naar beneden. Momenteel worden zo?n 300 miljoen CD?s per jaar verkocht, platenmaatschappijen verdienen nog steeds riant aan de verkoop hiervan.

Een ADC – analoog naar digitaal converter – converteert een analoog signaal naar een digitaal signaal. Dit gebeurt in drie fasen; bemonsteren (op een vast tijdstip een monster of sample nemen), kwantiseren (het monster een vastgesteld niveau aanmeten) en coderen (een binaire waarde toekennen).

Het spreekt voor zich dat de resolutie van een digitaal signaal toeneemt als de bemonsteringsfrequentie toeneemt en daardoor meer vastgestelde niveaus zijn. En wanneer meer bits per sample worden gebruikt, des te kleiner de afrondingsfout wordt. Hier ligt de beperking van de CD, de sample frequentie bedraagt slechts 44,1 Khz en de kwantisatie bedraagt maar 16 bits per sample.

Nu komt de computer om de hoek kijken, deze is namelijk in staat om hi res (afkorting van high resolution) bestanden of te spelen. Oftewel audio bestanden die een hoge resolutie hebben, bijvoorbeeld met een sample frequentie van 48 Khz en een bitwaarde van 20 (afgekort 48/20). Of hoger 96/24 of nog hoger 176,4/24. Je snapt het al, een computer heeft in principe geen beperking qua resolutie. Samenvattend kunnen we het volgende stellen:

Bron Voordelen Nadelen
CD – Bijna 30 jaar aan kennis opgebouwd.

– De ingebouwde DAC zit nog ontwikkeling in.

– Kwetsbaar mechaniek.

– Beperkte resolutie.

– Medium is kwetsbaar en beperkt houdbaar

Computer – Hoge resolutie bestanden mogelijk

– Blijvende ontwikkeling op hard- en software

– Computers zijn mainstream en daardoor zeer betaalbaar geworden

– Zoekgemak (alle bestanden zijn gemakkelijk te vinden)

– Gebruik van tagging op de bestanden is mogelijk

– Het opstellen van playlists

– Mogelijkheid tot backup van bestanden op een makkelijke en snelle manier

– Het luisteren naar oneindig veel internet radiostations (ook in high res)

– Het gebruik maken van online diensten zoals Spotify en LAST.FM.

– Grote opslagmogelijkheid

– Computer en audiofiele audio is een slecht huwelijk

– Het vergt behoorlijke kennis om een computer te tweaken.

– Naast een computer ook vaak een NAS en/of streaming device nodig, en hierdoor ook een IP netwerk

– Inlezen van bestaande CD collectie kost tijd.

Uit het overzicht is duidelijk te zien dat de voordelen van de computer niet opwegen tegen alle overige punten. Puristen zullen roepen dat de CD beter klinkt, dit is nu nog deels waar. Maar door de vele luistersessies die ik de afgelopen jaren heb bijgewoond, is het verschil momenteel wel heel, heel klein geworden. En met de komst van steeds beter wordende DAC?s, hele goede applicaties en vooral steeds meer hele hoge resolutie bestanden heb ik het antwoord al gegeven. In deel 3 zal ik ingaan op TAG, FLAC en DAC.

  • Uit het overzicht is duidelijk te zien dat de voordelen van de computer niet opwegen tegen alle overige punten.

    Dat lees ik als dat de nadelen overheersen maar betwijfel of dat bedoelt wordt.

    Het spreekt voor zich dat de resolutie van een digitaal signaal toeneemt als de bemonsteringsfrequentie toeneemt en daardoor meer vastgestelde niveaus zijn.

    Beetje kort door de bocht.
    Verhoog de sample rate en het frequentie bereik neemt toe (Nyquist= sample rate/2).
    Verhoog het aantal bits en de dynamic range neemt toe, 16 bits=96 dB, 24=144 dB

  • Geef een reactie

    XHTML: U kunt deze tags gebruiken: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>


    Gerelateerde items? Zie ook: